Vào thời gian giáp Tết Nguyên đán, tình hình vi phạm pháp luật liên quan đến sản xuất, mua bán, vận chuyển, tàng trữ và sử dụng pháo trái phép, đặc biệt là hành vi tự chế pháo nổ có chiều hướng gia tăng, tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây mất an ninh, trật tự, để lại hậu quả nặng nề cho bản thân người vi phạm, gia đình và xã hội. Đáng lo ngại, đối tượng vi phạm chủ yếu là học sinh, thanh thiếu niên, do nhận thức pháp luật còn hạn chế dễ bị tác động, dụ dỗ từ những thông tin xấu, độc dễ tiếp cận trên không gian mạng.

      Qua công tác nắm tình hình và đấu tranh, xử lý của lực lượng Công an nhận thấy trong bối cảnh bùng nổ khoa học công nghệ, chỉ cần vài thao tác tìm kiếm trên Internet, bất kỳ ai cũng có thể dễ dàng tiếp cận hàng loạt video, bài viết hướng dẫn chế tạo pháo. Các loại nguyên vật liệu dùng để chế tạo pháo nổ như bột diêm sinh, kali clorat, diêm, ống nhựa… được rao bán tràn lan trên mạng xã hội và các sàn thương mại điện tử, tạo điều kiện cho các đối tượng, nhất là học sinh, thanh thiếu niên dễ dàng mua về để tự chế.

     Pháo nổ tự chế có thành phần hóa học phức tạp, không được kiểm soát về hàm lượng, chất lượng nên trong quá trình chế tạo hoặc thử pháo, chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng có thể dẫn đến cháy, nổ nghiêm trọng, gây hậu quả đặc biệt nguy hiểm như bỏng nặng, cụt tay, mù mắt, tổn thương thính giác, thậm chí tử vong.

      Theo quy định tại Điều 5, Nghị định số 137/2020/NĐ-CP, hành vi chế tạo, sản xuất, mua bán, xuất khẩu, nhập khẩu, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng hoặc chiếm đoạt pháo nổ bị nghiêm cấm (trừ trường hợp các tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được Thủ tướng Chính phủ cho phép theo quy định). Vì vậy, các cá nhân có hành vi tự chế, buôn bán pháo nổ là vi phạm pháp luật. Tùy vào tính chất, mức độ, các trường hợp này có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự. Cụ thể, người có hành vi tự chế pháo nổ có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội “chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt vật liệu nổ” theo quy định tại Điều 305, Bộ luật Hình sự. Tùy vào khối lượng của thuốc nổ chế tạo ra, người có hành vi vi phạm có thể phải đối diện với mức phạt tù thấp nhất là 1 năm, cao nhất là tù chung thân. Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 đến 50 triệu đồng.

     Đối với học sinh, việc tham gia chế tạo, tàng trữ hoặc sử dụng pháo nổ trái phép không chỉ vi phạm pháp luật mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến hạnh kiểm, kết quả học tập, tương lai sức khoẻ thể chất lâu dài, đồng thời gây tâm lý lo lắng, đau khổ cho gia đình.

      Để chủ động phòng ngừa, ngăn chặn hiệu quả tình trạng tự chế pháo nổ, lực lượng Công an đề nghị các cấp, các ngành và toàn thể Nhân dân nâng cao tinh thần trách nhiệm, phối hợp thực hiện tốt các nội dung sau:

Gia đình: Quan tâm, quản lý chặt chẽ con em mình, nhất là trong thời gian nghỉ Tết; kịp thời phát hiện, ngăn chặn các biểu hiện như mua, cất giấu hóa chất, vật liệu nghi vấn, tụ tập chế tạo pháo ở nơi vắng vẻ; thường xuyên giáo dục, nhắc nhở con em không tham gia các hành vi vi phạm liên quan đến pháo nổ.

Nhà trường: Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật; tổ chức cho học sinh ký cam kết không chế tạo, mua bán, tàng trữ, sử dụng pháo nổ; tăng cường quản lý học sinh trong thời gian trước, trong và sau Tết Nguyên đán.

      Quần chúng Nhân dân: Khi phát hiện các hành vi liên quan đến chế tạo, mua bán, tàng trữ pháo nổ, đặc biệt là các trường hợp có liên quan đến học sinh, cần kịp thời báo cho Công an hoặc chính quyền địa phương nơi gần nhất để xử lý theo quy định.

      Tóm lại, pháo tự chế không phải là trò chơi, mà là hành vi nguy hiểm, tiềm ẩn rủi ro cao và vi phạm pháp luật. Mỗi người dân hãy nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, “nói không với các loại pháo trái phép – vì bình yên của bản thân, gia đình và xã hội”, chung tay cùng lực lượng Công an phòng, chống pháo nổ, góp phần bảo đảm an ninh, trật tự, để Nhân dân đón Tết Nguyên đán an toàn, lành mạnh, văn minh.

Nguồn: Phòng An ninh điều tra